Archiwa tagu: bohdan chorążuk

„Zegarmistrz Światła”

Jeśli dotarli Państwo do tego tekstu, to dlatego, że ekscytują się przebojami estradowymi lat 70-tych. Jeśli określają twórczość Bohdana Chorążuka mianem genialnej, to proszę poznać więcej jego utworów.

Teczka Chorążuka zachowała się w mikrofilmie. Mało co napisał w niej własnoręcznie. Głównym bohaterem tej teczki jest wcale nie Chorążuk, tylko Leszek Wirpsza. Jednak o tym pisarzu już publikowano, dlatego chciałem wyeksponować postać Chorążuka, a nie jego głównej ofiary.

W korespondencji mailowej Chorążuk udawał, że nie wie, o co chodzi.

Zwracam uwagę na postać SB-eka- Aleksandra Kazberuka, który na plecach Chorążuka awansował z komendy wojewódzkiej do centrali.

– k. 9 Notatka służbowa, Warszawa [data nieczytelna, bo zamazana przez sygnaturę IPN]

W dniu dzisiejszym w toku spotkania z KO krypt. „Bohdan”- otrzymałem od niego analizę stanowiska młodych pisarzy w korelacji z wydarzeniami marcowymi oraz postulaty w tym przedmiocie i raport o stanie bytowym młodych twórców z Koła Młodych przy OW ZLP.

Rozdzielnik:

egz 1 – a/a                                                                             (kpt. Al. Kazberuk)

egz 2 – tow. Jakubik

I Raport o stanie zdrowia i stanie warunków bytowych członków Klubu Młodych przy oddz. Warszawskim ZLP sporządzonym na polecenie egzekutywy POP przy warszawskim oddziale ZLP przez towarzysza B. Chorążuka

Przeprowadzono rozmowy z 12 członkami Klubu Młodych tj. z ponad połową członków Klubu.

Zebrane dane faktyczne w większości przypadków zostały przez nas sprawdzone osobiście. Dokonaliśmy wizji lokalnej w mieszkaniach niektórych członków Klubu, przeanalizowaliśmy przedstawione nam w trakcie rozmów przez członków Klubu odpowiednie zaświadczenie i inne dokumenty lekarskie, sanatoryjne, szpitalne.

Dane ogólne:

W 6 przypadkach stwierdzono nerwicę, najczęściej n. serca, żołądka oraz uogólnioną. Ogółem zanotowano 7 /na 12 członków, z którymi rozmawiano/ przypadków gruźlicy oraz 6 przypadków innych cięższych schorzeń. Wiele przypadków drobnych, ale przewlekłych, zaniedbanych schorzeń. Kilka przypadków chorobliwej /ponad 20 kg/ niedowagi, wiele przypadków niedożywienia. Wiele przypadków konsekwencji psychicznych złego stanu zdrowia członków Klubu: abuli i abnegacji.

6 członków Klubu nie posiada n i g d z i e własnego mieszkania i od lat zamieszkuje obskurne, najtańsze pokoiki.

10 z 12 przebadanych członków Klubu nie pracuje, z czego kilku ze względu na studia oraz z tego 5 ze względu na brak meldunku warszawskiego. Utrzymują się oni ze sprzedaży części swojej produkcji literackiej oraz z wszelkiego rodzaju stypendiów, pożyczek, a także z dorywczych zajęć.

Duża część członków Klubu jest wyraźnie bardzo źle ubrana i głoduje.

II Analiza sytuacji w środowisku młodych pisarzy

Nadzwyczajne zebranie oddz. Warszawskiego ZLP oraz dalszy rozwój wypadków marcowych wykazały między innymi, że bardzo duża część środowiska młodych pisarzy i to zarówno działających w Kole MŁ przy ZLP warszawskim, jak i poza kołem jest mocno zdezorientowana politycznie i ideologicznie, i że część tego środowiska wręcz permanentnie występowała p. podstawowym ideom socjalistycznym, przeciwko Polsce Ludowej.

1 w aktywnym uczestniczeniu części młodego środowiska w przygotowywaniu nadzwyczajnego warszawskiego zjazdu literatów,

2 we wrogich w stosunku do naszego ustroju wystąpieniach na samym zjeździe oraz w głosowaniu przeciwko rezolucji partyjnej,

3 we współorganizowaniu i inspirowaniu znanych wystąpień marcowych studentów warszawskich- i nie tylko,

4 w eskalacji demagogicznych haseł poza środowisko warszawskie,

5 w sianiu plotki politycznej w środowisku pisarzy, stworzeniu atmosfery ekscytacji, napięcia w organizowaniu p. tej części środowiska, która zachowała trzeźwość i rozsądek, opinii publicznej, często wręcz nagonki towarzyskiej,

6 w uprawianiu i kolportowaniu satyry antysocjalistycznej, puszczaniu w obieg zjadliwych kawałów itd.,

7 w rozmowach i dyskusjach kawiarnianych, w czasie których za pomocą różnego rodzaju pseudo-argumentów podważano podstawowe zasady socjalizmu /konieczność wolnej konkurencji, prywatyzacji Polski itd./,

8 w szkalowaniu tej części środowiska, która stała na niezmiennych pozycjach politycznych,

9 przeciwko tej części środowiska organizowano giełdę literacką, co w rezultacie zamykało tej części zdrowego środowiska dostęp do czasopism, wydawnictw, stypendiów.

Wyżej wymieniony stan rzecz należy upatrywać w niedostatecznym zainteresowaniu stanem moralności /casus Iredyński i Śliwonik, alkoholizm wśród części środowiska/ i postawę polityczno-ideologiczną młodego środowiska ze strony Partii, ZMS, ZLP. Młode środowisko poddane było i jest nadal wpływom tej części starszego, często o wielkich nazwiskach środowiska pisarskiego, które rozumiało to, czego zbyt dobrze nie rozumieliśmy: konieczność nieustannej pracy nad umysłem i wyobraźnią młodego pisarza i w rezultacie tej pracy przechwytywało go ideologicznie. Młode środowisko działało i działa nadal w rozproszeniu, pozostaje poza wpływami Partii i innych instytucji mogących korzystnie wpływać na jego postawę: każdego początkującego pisarza przygarniała natomiast chętnie „Więź” czy „Znak”.

III Postulaty

1 Sporządzić listę młodych pisarzy, na których można liczyć politycznie.

2 Zwołać ogólnopolską naradę pisarzy jw.

3 Wypracować podczas niej odpowiedni program. Stworzyć klub młodych pisarzy partyjnych.

4 Przechwycić wszelkiego rodzaju imprezy kulturalne typu „Czerwona Róża”- niech nic, co dzieje się w kulturze polskiej, nie dzieje się bez udziału grupy młodych pisarzy, na którą można liczyć politycznie.

5 Stworzyć w Warszawie klub, w którym codziennie coś ciekawego by się działo: spotkania autorskie, prelekcje o plastyce, muzyce, naukowe itd.

6 Ogłaszać konkursy na krótkie formy literackie /esej, reportaż itd./.

7 Udostępnić pisarzom z listy łamy pism ZMS /ewent. wkładki/.

8 „Przydzielić” każdemu młodemu pisarzowi jakiś jeden z większych zakładów pracy- pisarz opiekowałby się /prelekcje, odczyty o sztuce/ zakładem, zakład wychowywałby pisarza, wiązałby go ze środowiskiem robotniczym.

9 Wprowadzić na zebranie ZMS instytucję wieczorów autorskich, prelekcji.

10 Dbać o warunki bytowe młodych pisarzy: pomagać im załatwiać swoje sprawy bytowe, ułatwiać im start pisarski, forować ich nazwiska, zobowiązać „Iskry” do opieki wydawniczej nad tymi pisarzami, popierać ich w innych wydawnictwach i obcej prasie, powiększyć ilość stypendiów, obsadzać tymi ludźmi eksponowane stanowiska w kulturze itd.

– k. 22 Notatka służbowa, Warszawa 3.02.1971 r., Tajne, Egz. Nr 1

            W dniu dzisiejszym- w toku spotkania z ko „Bohdanem”- uzyskałem informację, iż około 20 „komandosów” wydalonych z UW w związku z „wydarzeniami marcowymi” przygotowuje petycję do władz uniwersyteckich o ponowne przyjęcie ich na uczelnię.

            M.in. petycję tę ma podpisać Aleksander Wirpsza pseudonim literacki „Leszek Szaruga”. Nie jest on jednak inicjatorem tego przedsięwzięcia.

            Nadmieniam, iż Szaruga poinformował o tym „Bohdana”, a ten nie zadawał pytań, by nie zdekonspirować się.

                                                                       INSPEKTOR WYDZ. IV DEP. III MSW

                                                                                  kpt. A. K A Z B E R U K

Wyk. w 4 egz.

Rozdzielnik

egz. 1 – a/a

egz. 2 i 3 – tow. Komorowski

egz. 4 – Majchrowski

– k. 25 Informacja dot. ZAIKS-u, źródło Beta-3, przyjął Kazberuk, Warszawa 15.02.1971 r., Tajne, egz. nr 2

W toku spotkania, w dniu dzisiejszym „Bohdan” poinformował, iż kierownik inkasa ZAIKS-u- Gozdek- wykorzystując stosunek zależności naraża podległych pracowników na nadmierne wydatki finansowe. Inspiruje spotkania przy kawie z różnych okazji, zamawia drogie napoje alkoholowe i zakąski, a następnie nie uczestniczy przy realizacji rachunków, które niejednokrotnie przekraczają 1 tysiąc złotych. Na domiar złego wydaje polecenia załatwienia mu intymnych spotkań z prostytutkami. Stan taki prowadzi do maskowanych zgrzytów i był powodem- jako godzący w godność i kieszeń- kilku zwolnień z pracy.

W związku z powyższym zaradnym jest poinformowanie o przedmiotowej sprawie- KS. Rokickiego.

Rozdzielnik:

egz 1 – ZAIKS                                                           [parafa]

egz 2 – „Beta-3”

– k. 26 Informacja dot. przekazywania informacji z zebrań ZLP, źródło Beta-3, przyjął Kazberuk, Warszawa 15.02.1971 r., Tajne, egz. nr 2

W toku spotkania, w dniu dzisiejszym „Bohdan” poinformował, iż w środowisku literackim istnieje przekonanie, iż RWE posiada swojego informatora należącego do POP przy Oddziale ZLP. Przemawia za tym fakt dysponowania przez RWE materiałami źródłowymi z przebiegu partyjnej dyskusji i to w stosunkowo krótkim czasie. Materiały te przedostają się kanałami prasowymi albo dyplomatycznymi.

Sprawę tę należy- moim zdaniem- rozpatrywać w korelacji z działalnością „Pelikana”.

Informatorem tym może być Henryka Broniatowska, która na każdym z zebrań notuje ciekawsze wypowiedzi i jest obecna- w miarę możliwości- na prawie wszystkich zebraniach.

Rozdzielnik:

egz 1 – ZLP                                                                           [parafa]

egz 2 – „Beta-3”

– k. 30 Notatka służbowa, Warszawa 18.03.1972 r., Tajne, egz. poj.

W toku spotkania, w dniu dzisiejszym z k.o. „Bohdanem” ustaliłem, że w środowisku młodo-literackim Warszawy modnym stało się palenie haszyszu. Haszysz jest kupowany na Wybrzeżu od marynarzy po tysiąc złotych za kulę wielkości dziecięcej pięści. Nie udało się potwierdzić, kto jest konkretnie dostawcą i odbiorcą tych środków.

                                                                                  mjr Al. Kazberuk

– Notatka służbowa, Warszawa 8.04.1974 r., Tajne, egz. poj.

W roku ubiegłym ko „Bohdan” zrezygnował z pracy zawodowej w Mazowieckim Towarzystwie Kulturalnym, a także ograniczył do minimum kontakty towarzyskie ze środowiskiem literackim. Zajął się pisaniem tekstów piosenek, które są głównym źródłem jego utrzymania.

Z uwagi na powyższą postawę oraz ze względu na fakt nieposiadania przez wymienionego danych interesujących naszą służbę zasadnym jest zaniechanie z nim współpracy.

                                                                                                          mjr Al. Kazberuk